بلاگ

گامه‌­های عملی براي اجرای برنامه­ DCAD-S منفی

یکی از کارهای مهمی که باید در دوره‌ی کلوزآپ صورت گیرد، منفی کردن DCAD-S برای کاهش خطر هایپوکلسمی، تب شیر، جابجایی شیردان، متریت، پرولاپس رحم و جفت­‌ماندگی در پیرامون زایمان است. بايد توجه داشت که همه­ اين مشکلات نوعی ناهنجاری متابوليکی به شمار می‌روند، حتی متريت که با عفونت رحم همراه است، ريشه در ناهنجاري­‌های متابوليکی دارد. در بسیاری موارد، استفاده از مواد خوراکی حاوی مقادیر کم Na و K (کاتيون­‌های قلياساز يا آلکالوژن) سبب کاهش DCAD-S به اندازه‌ای می‌شود که گاو به‌خوبی دوره‌ی انتقال را سپری نماید. این کار موجب کاهش احتمال اِدِم پستانی نیز می‌شود. اگر امکان کاهش Na و K جیره به میزان کافی وجود ندارد، کاربرد آنیون‌هایی چون Cl و سولفات (آنيون­‌های اسيدساز يا اسيدوژن)، به کاهش DCAD-S جیره کمک شایانی می‌کند. هدف‌گذاری روی DCAD-Sهای -50 تا -100 میلی‌اکی‌والان بر کیلوگرم DM جیره­ دوره­ انتقال، می‌تواند سلامت و عملکرد بهینه‌ی گاو را در دوره‌ی شیردهی تضمین کند؛ هرچند بسیاری از پژوهشگران DCAD-Sهای -100 تا -200 (و بهتر از آن -100 تا -150) را توصیه کرده‌اند. همان­گونه که پیش‌ازاین گفته شد، منابع آنیونیک کاهش‌دهنده‌ی DCAD-S جیره را به‌اصطلاح نمک‌های آنیونیک (Anionic salts) می‌نامند که در زیر به برخی از آن‌ها اشاره شده است:

• کلرید آمونیوم؛
• سولفات آمونیوم؛
• کلرید کلسیم؛
• کلرید منیزیوم؛
• سولفات منیزیوم.

باید توجه داشت که گُل گوگرد (Flower of sulfur) همان گوگرد عنصری بوده و به دلیل نامحلول بودن و عدم تشکیل آنیون، هیچ تأثیری در کاهش DCAD-S نداشته و استفاده از آن به‌هیچ‌روی توصیه نمی‌شود. نمک‌های آنیونیک خوش‌خوراک نبوده و استفاده از آن‌ها به‌ویژه در مقادیر بالا موجب کاهش مصرف خوراک می‌شود. امروزه محصولات تجاری که به روش فرآوری مواد خوراکی با اسید کلریدریک (یا دیگر مواد آنیونیک) ایجاد می‌شوند نیز در بازار وجود دارند که مشکلات کم‌تری در رابطه با خوش‌خوراکی دارند.

با استفاده از جیره‌های با تعادل آنیون-کاتیون 50- تا 100- در هر کیلوگرم ماده­ خشک، pH ادرار در حد 6 تا 6.7 کاهش می‌یابد که نشان‌دهنده‌ مؤثر بودن استفاده از مکمل‌های آنیونیک است. کاهش pH ادرار به کم‌تر از 6 نشان‌دهنده‌ی آن است که دیگر نیازی به استفاده‌ی مقادیر بیش‌تری از مکمل‌های آنیونیک وجود ندارد. باید توجه داشت که pH ادرار در گاوهایی که از جیره‌های معمولی (بدون نمک‌های آنیونیک) استفاده می‌کنند (DCAD-S برابر mEq/kg DM 200+ یا بیش‌تر) بین 7.8 تا 8.2 می‌باشد که برای بیش‌تر نشخوارکنندگان مقادیری نرمال به شمار می‌رود (که براي جيره­ کلوزآپ مناسب نيست). استفاده از مکمل‌های آنیونیک باعث کاهش ناگهانیpH ادرار نمی‌شود و این کاهش pH معمولاً حداقل 48 ساعت پس از مصرف مکمل‌های آنیونیک بروز می‌کند. گامه‌­های زير بايد در تهيه‌­ جيره‌­های با DCAD-S منفی رعايت شود:

• تمام علوفه‌ها و اجزای اصلی خوراک را از نظر محتوای مواد معدنی، به‌ویژه پتاسیم (K)، سدیم (Na)، کلر (Cl)، و گوگرد (S) تجزیه‌وتحلیل کنید؛
• جیره­ با DCAD-S منفی را به­‌گونه‌­ای فرموله کنید که مقدار DCAD-S هدف (معمولاً 100- تا -150 میلی اکی والان در کیلوگرم ماده خشک) حاصل شود؛
• منبعی متوسط از کلسیم (حدود 6 – 0.7 درصد ماده­ خشک) در جیره بگنجانید تا گاوها مقدار کافی کلسیم غذایی دریافت کنند، بدون اینکه برداشت کلسیم از استخوان‌ها مختل شود؛
• pH ادرار را دو تا سه روز پس از آغاز تغذیه با جیره­ DCAD-S منفی پایش کنید. محدوده­ هدف برای گاوهای هلشتاین 0 – 6.5 و برای گاوهای جرزی 5.5 – 6.0 است؛
• در صورت انحراف pH از محدوده­ هدف، میزان نمک‌های آنیونی را تنظیم کنید: اگر pH بالاتر از 8 بود، مقدار نمک را افزایش دهید؛ اگر pH کمتر از 5.5 بود، مقدار نمک را کاهش دهید؛
• بايد توجه داشت که تأثیرگذاری نمک‌های کلرید و سولفات در کاهش pH ادرار با یکدیگر متفاوت است. اثرگذاری گوگرد جیره‌ای در کاهش pH ادرار و جلوگیری از هایپوکلسمی، 40 درصد کم‌تر از اثرگذاری نمک‌های کلریدی است.